COVID-nertsenanalyse toont aan dat mutaties niet gevaarlijk zijn – nog niet

Nertsen op een boerderij van de familie Rønnow gezien op 6 november 2020 in Herning, Denemarken.

Het nieuwe coronavirus verspreidt zich snel onder nertsen.Credit: Ole Jensen/Getty

Gezondheidsfunctionarissen in Denemarken hebben genetische en experimentele gegevens vrijgegeven over een cluster van SARS-CoV-2-mutaties die circuleren onder gekweekte nertsen en mensen, dagen nadat ze hadden aangekondigd dat de mutaties de effectiviteit van potentiële COVID-19-vaccins in gevaar zouden kunnen brengen.

Nieuws over de mutaties bracht de Deense premier Mette Frederiksen ertoe om op 4 november plannen aan te kondigen om de nertsenfokkerij voor de nabije toekomst te beëindigen – en zo’n 17 miljoen dieren af te maken – wat een fel debat ontketende over de vraag of een dergelijke actie legaal was. Maar wetenschappers waren voorzichtig om geen alarm te slaan totdat ze de gegevens zagen.

Nu zeggen wetenschappers die de gegevens hebben bekeken dat de mutaties zelf niet bijzonder verontrustend zijn, omdat er weinig bewijs is dat ze het virus in staat stellen zich gemakkelijker onder mensen te verspreiden, het dodelijker maken of therapeutica en vaccins in gevaar brengen. “De nerts-geassocieerde mutaties die we kennen, zijn niet geassocieerd met snelle verspreiding, noch met veranderingen in morbiditeit en mortaliteit,” zegt Astrid Iversen, een viroloog aan de Universiteit van Oxford, VK.

Maar onderzoekers zeggen dat het ruimen van de dieren waarschijnlijk nodig is, gezien de snelle en ongecontroleerde verspreiding van het virus in nertsen – ontdekt in meer dan 200 boerderijen sinds juni – waardoor de dieren een massale virale bron zijn die gemakkelijk mensen kan infecteren. In regio’s met getroffen nertsenfokkerijen neemt het aantal mensen met COVID-19 sterk toe, zegt Iversen. En er zijn ruwweg drie keer meer nertsen dan mensen in Denemarken. “

Ongecontroleerde verspreiding in nertsen verhoogt ook de kans voor het virus om te evolueren en mutaties te ontwikkelen die verontrustend kunnen zijn, zegt Jannik Fonager, een viroloog bij het Statens Serum Insitut, de Deense gezondheidsautoriteit die het onderzoek leidt, gevestigd in Kopenhagen. Hij zegt dat wetenschappers hun zorgen met de regering hebben gedeeld, maar dat de regering heeft besloten de nertsen te ruimen.

Op 10 november diende de regering wetgeving in om de ruiming mogelijk te maken, en zij heeft er bij de boeren op aangedrongen met het proces te beginnen.

Nertsenmutaties

Fonager zegt dat onderzoekers in Denemarken virusmonsters van 40 nertsenfokkerijen hebben gesequenced en zo’n 170 coronavirusvarianten hebben geïdentificeerd. Hij voegt eraan toe dat ze in virusmonsters van mensen – die ongeveer een vijfde van het totale aantal bevestigde COVID-gevallen in het land vertegenwoordigen – zo’n 300 mensen hebben gevonden met varianten die mutaties bevatten waarvan gedacht wordt dat ze voor het eerst in nertsen zijn ontstaan. “Dat is iets dat we echt goed in de gaten willen houden.”

In de virale monsters van nertsen en mensen hebben onderzoekers verschillende mutaties geïdentificeerd in het gen dat codeert voor het spike-eiwit van het coronavirus, dat het gebruikt om cellen binnen te dringen. Dit baart onderzoekers zorgen omdat veranderingen in deze regio het vermogen van het immuunsysteem om de infectie te detecteren, zouden kunnen beïnvloeden. Veel vaccins trainen het immuunsysteem ook om het spike-eiwit te blokkeren.

Van bijzonder belang is een virale variant die een unieke combinatie van mutaties bevat, ‘Cluster-5’ genaamd, die werd aangetroffen op 5 boerderijen en 12 mensen in de regio Noord-Jutland in het noorden van het land. Fonager zegt dat de Cluster-5-variant drie aminozuurveranderingen en twee deleties in het spike-eiwit veroorzaakt.

Voorlopige celexperimenten suggereren dat antilichamen van sommige mensen die waren hersteld van COVID-19 het moeilijker vonden om de Cluster-5-variant te herkennen dan virussen die niet de Cluster-5-mutaties droegen. Dit suggereert dat de variant minder gevoelig zou kunnen zijn voor behandelingen met antilichamen of vaccins, en heeft de regering doen besluiten de gekweekte nertsen te ruimen, aldus een brief van het hoofd van de veterinaire dienst van Denemarken aan de Wereldorganisatie voor diergezondheid. “Het is het juiste om te doen in een situatie waarin het vaccin, dat momenteel het licht is aan het einde van een zeer donkere tunnel, in gevaar is,” zei de Deense minister van voedsel en visserij, Mogens Jensen, in een openbare verklaring op 5 november.

Maar onderzoekers die de beschikbare gegevens hebben bekeken, zeggen dat deze beweringen speculatief zijn. De Cluster-5 variant lijkt een “doodlopende weg” te zijn bij mensen omdat het zich niet wijd heeft verspreid, zegt Iversen. Veel van de besmette mensen werkten op de boerderijen en zijn waarschijnlijk blootgesteld aan een hoge virusdosis. De variant is sinds september niet meer gezien, ondanks uitgebreide sequencing en het delen van gegevens, zegt ze.

Iversen voegt eraan toe dat het experimentele werk te beperkt is om conclusies te trekken over de implicaties ervan voor therapieën en vaccins. “Het is echt belangrijk in deze situatie om zeer voorlopige gegevens niet te veel te interpreteren.”

verspreiding bij mensen

Een aan mink geassocieerde mutatie heeft zich op grotere schaal bij mensen verspreid. De mutatie, Y453F, codeert ook voor een aminozuurverandering in het spike-eiwit en is aangetroffen in ongeveer 300 sequenties van mensen in Denemarken, alsmede sequenties van nertsen en mensen in Nederland. Een experimentele studie suggereert dat virusvarianten met de Y453F-mutatie gedeeltelijk ontsnappen aan detectie door een commercieel monoklonaal antilichaam.

Maar dat betekent niet dat deze mutatie het therapeutische effect van het geneesmiddel in het lichaam zal hinderen, zegt Iversen.

Het is ook niet duidelijk of alle nerts-geassocieerde mutaties bij mensen daadwerkelijk in nertsen zijn ontstaan, omdat niet alle gegevens zijn vrijgegeven, zegt David Robertson, een viroloog aan de Universiteit van Glasgow in het Verenigd Koninkrijk.

Maar er zijn enkele voorbeelden van mutaties die in nertsen zijn ontstaan en op mensen zijn overgegaan, zegt Kasper Lage, een computationeel bioloog aan het Massachusetts General Hospital en het Broad Institute van MIT en Harvard in Boston. En veel onderzoekers zijn bezorgd dat ongecontroleerde verspreiding van het virus door miljoenen nertsen uiteindelijk zou kunnen leiden tot problematische mutaties.

Ongecontroleerde uitbraken

In Denemarken, ’s werelds grootste producent van nertsenvachten, worstelen de autoriteiten met het onder controle krijgen van uitbraken op boerderijen, ondanks uitgebreide controlemaatregelen. Op veel getroffen boerderijen hebben bijna alle dieren antilichamen tegen het virus. Ook in Nederland, Zweden, Spanje, Italië en de Verenigde Staten zijn uitbraken in nertsenfokkerijen vastgesteld. Nederland is van plan zijn gehele nertsenpopulatie te ruimen tegen 2021, waarmee de plannen om de nertsenfokkerij te beëindigen tegen 2024 worden versneld.

Wetenschappers weten nog steeds niet hoe het virus op boerderijen terechtkomt, zegt Anette Boklund, een epidemioloog en dierenarts aan de Universiteit van Kopenhagen. Haar team heeft lage niveaus van viraal RNA gevonden op huisvliegen, en ook in haar- en luchtmonsters in de buurt van nertsenkooien.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.