Het verschil tussen poëzie en proza

Poëzie wordt geschreven in regels, en bevat soms rijm, ritme, en andere muzikale middelen. Het concentreert zich op de eufonie, de klank van de woorden, evenzeer als op de letterlijke betekenis van de woorden. Er kan vrij worden omgesprongen met zowat alle regels die wij beschouwen als taalregels en duidelijke communicatie.

Wat wordt meegedeeld is niet zo belangrijk als de manier waarop het wordt meegedeeld.

De meeste mensen hebben een algemeen idee van hoe poëzie eruitziet. Zelfs van jongs af aan leren kinderen kinderrijmpjes, leren ze acrostics en “haiku” samen te stellen. We hebben een visueel idee van hoe poëzie eruit ziet op de pagina, hoe het klinkt als het wordt voorgelezen.

Maar proza is zo veel minder specifiek. Is het gewoon al het andere?

Zeer veel.

Omdat ik een woord nerd ben, kijk ik graag naar woord etymologieën. Woorden ontstaan niet in het luchtledige, zelfs geen nieuwerwetse woorden als yeet, die je ternauwernood kunt herleiden tot het Proto-Indo-Europees, als je je zout genoeg voelt om een Boomer uit te schelden die zeurt over “de kinderen van tegenwoordig”.

En de etymologie voor proza is bijzonder verhelderend: in feite is het een afkapping van de Latijnse uitdrukking prosa oratorio – rechttoe rechtaan of directe rede.

Dat is een goede manier om het te zien. Proza zal recht voor zijn raap zijn. Het is meer geïnteresseerd in het beknopt verstrekken van informatie, het vertellen van een verhaal, het uitleggen van iets, dan in de artisticiteit van de taal die wordt gebruikt om dat te doen.

Natuurlijk, dit alles bestaat op een glijdende schaal. Als je een roman schrijft, zul je een wisselende hoeveelheid aandacht besteden aan het mooi maken van de taal zelf – zelfs als die nooit de grens van poëzie overschrijdt. Aan de andere kant, als je een zakelijk contract opstelt, richt je je volledig op duidelijkheid en letterlijke betekenis. De kunstzinnigheid van de taal is dan de minste overweging.

Ergens op dit spectrum trekken we een lijn. Alles aan de ene kant valt onder de paraplu van de poëzie, aan de andere kant onder die van het proza.

Een ruwe illustratie, met dank aan de auteur.

Er is heel wat ruimte voor flexibiliteit en kunstzinnigheid tussen deze twee begrippen in. Ja, zelfs om proza in poëzie te verwerken, wat een heel subgenre van poëtica is dat de moeite van het bekijken waard is.

Jouw roman moet niet belerend en droog zijn. Als het leest als een wettelijke regeling, is er iets mis. Het moet een infusie van poëtische apparaten, van figuurlijke taal.

Ook uw academisch onderzoek moet niet lezen als een bodice-ripper. Ja, zelfs niet als je het over seks hebt. Die dingen zijn bedoeld om je knock-out te slaan – en om waardevolle informatie te geven, zonder er woorden aan vuil te maken of te gekunsteld te worden.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.